Bestuurders komen in beweging voor het Fries

15/06/2018

Bestuursorganen doen steeds meer om de Friese taal te bevorderen. Dat concludeert DINGtiid -orgaan voor de Friese taal, na haar eerste bestuursperiode. Zo organiseren de provincie en onderwijsinspectie in september een onderwijscongres over het Taalplan Fries. DINGtiid vroeg daar ook aandacht voor in haar onderwijsadvies ‘Meertaligheid als kwaliteit en doel’ (februari 2017).

Adviesorgaan DINGtiid is opgericht, nadat in 2014 de Wet gebruik Friese taal van kracht werd. Die wet regelt het gebruiken van het Fries in het bestuurlijk en rechtsverkeer. Taak van DINGtiid is om de gelijke positie van het Fries en Nederlands in Fryslân te bevorderen.

Taalschipper Fries zet koers uit

DINGtiid heeft in haar eerste bestuursperiode de taalwet verkend en gesprekken gevoerd met tal van Friese organisaties, instellingen en bestuursorganen om duidelijk te krijgen waar het wringt en waar behoefte aan is. DINGtiid heeft vervolgens met adviezen bestuursorganen gewezen op hun verantwoordelijkheid voor het Fries. Tegelijk heeft DINGtiid op verschillende trajecten meegedacht zonder dat direct te koppelen aan een formeel advies.

In het advies ‘Verandering en verbetering’ (september 2015) bracht DINGtiid het ontbreken van regie op het dossier Fries aan de orde. DINGtiid stelde hierin dat er sterkere sturing op het gebruik van het Fries moet komen in lijn met de taalwet. Ook ontbreekt het aan een breed gedeelde langetermijnambitie voor het Fries en een duidelijke koers daar naartoe. Een ‘Taalschipper’ zou daarom het stuur in handen moeten nemen. In november 2016 hebben Rijk en provincie afgesproken dat de provincie die rol van Taalschipper op zich neemt en die in overleg met het Rijk gestalte gaat geven. Die rol krijgt nu steeds meer vorm, bijvoorbeeld op het gebied van onderwijs en gemeentelijk taalbeleid.

In de optiek van DINGtiid zou Fryslân zich meer moeten profileren als expert van minderheidstalen en meertaligheid, vindt voorzitter Klaas Sietse Spoelstra van DINGtiid. “Kijk maar naar LF2018-project Lân fan Taal, dat laat al goed zien hoe meertaligheid een rijkdom is en geen armoede. Laat ook de komende generaties profiteren van ons bijzondere taallandschap. Ik heb er vertrouwen in, want het skûtsje van de Taalschipper van het Fries komt op koers.”

Bestuursafspraak Friese Taal en Kultuer 2019-2023

Eind 2018 zullen Rijk en provincie hun handtekening zetten onder de nieuwe Bestuursafspraak Friese Taal en Cultuur 2019-2023 (BFTK). Hierin spreken de beide overheden af hoe ze hun verantwoordelijkheid voor het Fries gaan verdelen en vervullen. DINGtiid adviseert Rijk en provincie momenteel over de inhoud en de uitvoering van die nieuwe BFTK.

 

Lees hier het jaarverslag 2017 van DINGtiid