“Ontsnapte, Friestalige AI-agents nemen Friesland over.” Dat zou zomaar het spannende plot van een nieuwe crime-fantasyroman kunnen zijn: drie Friessprekende AI-agenten ontsnappen uit hun digitale systemen en proberen Friesland te bezetten. Terwijl een zware storm over Friesland raast, nemen de AI-agenten de controle over van het besturingssysteem van het Woudagemaal. Het water kan niet meer worden weggepompt en Friesland dreigt onder water te komen staan.
Overigens is zo’n grimmig fantasieverhaal helemaal niet zo vergezocht. Elon Musk en andere AI-bazen luiden momenteel de noodklok: het tempo waarin kunstmatige-intelligentiesystemen worden ontwikkeld, ligt veel te hoog. Diverse techreuzen maken zich grote zorgen: ze vrezen dat AI ons in een existentiële crisis zou kunnen storten. Autonome AI-systemen zouden de teugels in handen kunnen nemen en de mens buiten spel zetten.
Musk en zijn AI-collega’s pleiten daarom voor een vertraging van de ontwikkeling van AI-modellen, de invoering van veiligheidsmaatregelen en het sluiten van internationale overeenkomsten om een veilige ontwikkeling van AI te waarborgen. De vraag naar persoonlijke intelligentie (PI) bij AI is momenteel groter dan ooit tevoren.
AI krijgt dus steeds meer voeten aan de grond. Dat was, een jaar voor deze AI-alarmering, voor ons reden om ons jaarlijkse DINGtiid-lezing aan dit thema op te hangen. Fryslân verandert op zowel demografisch als op taalkundig gebied. Wat zijn de bedreigingen, maar ook de kansen van AI voor de Friese taal?
Het is natuurlijk niet de eerste keer dat het Fries en ook andere kleine (minderheids)talen voor grote digitale uitdagingen staan. Van de eerste Friese spellingscontrole en digitale woordenboeken tot Friese websites, ondertiteling, vertaalsystemen en taaltechnologie in onderwijs en onderzoek: steeds weer heeft de Friese taal nieuwe technologie zich eigen gemaakt.
AI is echter van een heel ander chapiter. Het kan helpen bij vertalingen, spraakherkenning en tekstgeneratie. Het maakt kennis over de Friese taal en cultuur toegankelijk. Maar het roept ook vragen op over de kwaliteit en betrouwbaarheid van die informatie. Daar willen we het graag over hebben. Met deskundigen van Planbureau Fryslân, NHL-Stenden en de RUG. Maar ook met beleidsmakers en burgers. Hoe zorgen we ervoor dat het Fries niet alleen een rijke geschiedenis heeft, maar ook meedoet in een nieuw digitaal tijdperk?
Aanmelden DINGtiid-lezing
De vijfde DINGtiid-lezing vindt plaats op zaterdag 7 november in Lemmer. Een bijzondere locatie met het ir. D.F. Woudagemaal. Al meer dan een eeuw is dat een vertrouwde en symbolische plek in Fryslân, waar techniek, geschiedenis, vooruitgang en actualiteit samenkomen. Dit sluit mooi aan bij het thema: ‘Fries op stoom. Meebewegen met AI en demografische veranderingen – of achterblijven?’
Inloop van de lezing is om 09.30 uur en wij beginnen om 10.00 uur. We sluiten om 12.30 uur af met een (optionele) lunch. Na afloop is het ook mogelijk om een rondleiding door het Woudagemaal te krijgen.
Deelname is gratis, maar aanmelden is wel nodig, Verdere informatie en aanmelden: kijk op onze website.